Nhằm nâng cao chất lượng hạ tầng kỹ thuật đô thị, đáp ứng tiêu chí đô thị loại I, việc hạ ngầm đường dây điện, cáp viễn thông đang được Quảng Ninh triển khai quyết liệt cùng với quá trình chỉnh trang đô thị, từng bước sắp xếp lại hệ thống hạ tầng trên các tuyến phố.
Thời gian qua, trong quá trình triển khai các dự án cải tạo đường giao thông, vỉa hè và chỉnh trang đô thị, nhiều địa phương, đơn vị đã chủ động rà soát, phối hợp xử lý, lồng ghép hạ ngầm, thu gọn dây, cáp điện, viễn thông. Theo rà soát của Sở Xây dựng, trên cơ sở báo cáo của 28/54 địa phương, có 150 vị trí cần hạ ngầm nằm trong các dự án đang triển khai; 141 vị trí đã được xử lý hoặc đang xử lý, còn 9 vị trí chưa xử lý. Các địa phương cũng đề xuất 76 dự án hạ ngầm mới, tổng mức đầu tư dự kiến hơn 2.062 tỷ đồng.
Triển khai chỉ đạo của UBND thành phố, Công ty Điện lực Quảng Ninh đã phối hợp với UBND các phường: Hạ Long, Hồng Gai, Hà Tu, Cao Xanh, Hà Lầm, Bãi Cháy, Hùng Thắng… cùng các đơn vị viễn thông: VNPT, Viettel, FPT, MobiFone và Truyền hình cáp Việt Nam thực hiện đồng bộ công tác chỉnh trang hạ tầng điện và cáp viễn thông.
Chương trình được thực hiện theo 2 giai đoạn. Giai đoạn 1, từ ngày 29/7 đến ngày 15/8, triển khai tại 7 trạm biến áp. Giai đoạn 2, từ ngày 16/8 đến 15/12/2026, thực hiện tại 51 trạm biến áp. Các hạng mục chính bao gồm thay thế đồng bộ hộp công tơ; chỉnh trang dây sau công tơ; rà soát hệ thống tiếp địa; treo biển tên lộ đường dây; chặt tỉa cây xanh trong hành lang an toàn lưới điện.
Tuy nhiên, khối lượng công việc phía trước vẫn còn lớn. Theo đánh giá của Sở Xây dựng, tiến độ chung vẫn chưa đáp ứng yêu cầu. Ngoài 26 địa phương chưa có báo cáo, ở một số nơi, sự phối hợp giữa địa phương với ngành điện và các doanh nghiệp viễn thông chưa chặt chẽ; việc xác định chủ sở hữu, trách nhiệm xử lý và nguồn kinh phí đối với từng hệ thống dây, cáp còn gặp khó khăn. Nhiều dây, cáp không còn sử dụng chưa được tháo dỡ, trong khi một số công trình hạ tầng kỹ thuật ngầm chưa được đầu tư đồng bộ.
Đáng chú ý, tại một số dự án cải tạo đường, vỉa hè, chỉnh trang đô thị, hạng mục hạ ngầm chưa được tính toán đầy đủ ngay từ đầu. Vì vậy, vẫn xảy ra tình trạng công trình vừa hoàn thành lại phải đào lên để bổ sung hạ tầng, vừa ảnh hưởng đến sinh hoạt của người dân, vừa làm giảm hiệu quả đầu tư.
Từ thực tế này, UBND thành phố yêu cầu đối với các dự án xây dựng mới, cải tạo, nâng cấp đường giao thông, vỉa hè, thoát nước và chỉnh trang đô thị, phải nghiên cứu, bố trí hạ tầng kỹ thuật ngầm ngay từ bước chuẩn bị đầu tư, tránh tình trạng công trình hoàn thành rồi mới bổ sung hệ thống điện, viễn thông. Đối với những khu vực phát triển, mở rộng đô thị, quỹ đất, không gian ngầm và hệ thống hạ tầng kỹ thuật dùng chung cũng phải được tính toán ngay từ khâu quy hoạch.
Trước mắt, việc triển khai được xác định theo hướng có trọng tâm, tập trung tại các khu vực đô thị cũ. Phương án hạ ngầm phải được thiết kế tổng thể theo tuyến, theo lộ đường dây và phân kỳ đầu tư phù hợp, thay vì xử lý riêng lẻ từng vị trí. Trong đó, các khu vực được rà soát, ưu tiên gồm những tuyến phố chính, khu vực trung tâm, du lịch, quảng trường, cửa ngõ đô thị và những vị trí ảnh hưởng đến an toàn, giao thông, phòng cháy chữa cháy, mỹ quan. Tại những khu vực này, các địa phương phải khẩn trương rà từng tuyến, từng vị trí cột điện, cột viễn thông, dây, cáp để xác định hiện trạng, chủ sở hữu, phương án xử lý, kinh phí và tiến độ.
Cùng với hạ ngầm, việc tháo dỡ những dây, cáp không còn sử dụng cũng được đặt ra. Với những trường hợp chưa xác định được chủ sở hữu, địa phương khẩn trương phối hợp với cơ quan chuyên môn và doanh nghiệp liên quan kiểm tra, xác minh, lập biên bản và tổ chức xử lý theo quy định. Các doanh nghiệp viễn thông cũng phải rà soát toàn bộ hệ thống cáp thuộc sở hữu, quản lý; xác định tuyến, vị trí, tình trạng sử dụng và phương án xử lý; chủ động kinh phí tháo dỡ cáp không còn sử dụng, bó gọn cáp hiện hữu, di chuyển, hạ ngầm tài sản thuộc trách nhiệm; đồng thời không lắp đặt cột, tuyến cáp riêng lẻ trái quy hoạch, quy chuẩn.
Đặc biệt, để việc chỉnh trang không rơi vào tình trạng làm trước, bổ sung sau, Sở Xây dựng được giao hướng dẫn thống nhất quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật, thiết kế mẫu, định mức, đơn giá và phương pháp xác định chi phí đối với hạ ngầm hạ tầng kỹ thuật và các hạng mục liên quan, như vỉa hè, bó vỉa, cây xanh, chiếu sáng, hoàn trả mặt đường. Đồng thời hoàn thiện quy định về quản lý, khai thác, sử dụng chung công trình hạ tầng kỹ thuật trên địa bàn. Sở Công Thương, Sở KH&CN phối hợp với ngành điện, các doanh nghiệp viễn thông và các địa phương thống nhất phương án kỹ thuật, nhu cầu sử dụng chung hạ tầng.
Với sự chỉ đạo quyết liệt của UBND thành phố, cùng sự vào cuộc của các đơn vị, chính quyền địa phương, việc hạ ngầm, thu gọn dây, cáp điện, viễn thông được kỳ vọng sẽ tạo chuyển biến rõ hơn trên các tuyến phố. Qua đó, sớm khắc phục những tồn tại kéo dài, nâng cao hiệu quả đầu tư khi hạ tầng điện, viễn thông được tính toán ngay từ đầu trong các dự án chỉnh trang đô thị.
