Từ lời Bác dạy đến khát vọng dựng xây Vùng mỏ giàu đẹp

Quảng Ninh đã 9 lần vinh dự được đón Chủ tịch Hồ Chí Minh về thăm. Mỗi lần Người đến với Vùng mỏ đều để lại những dấu ấn sâu đậm, cùng những lời căn dặn ân cần, niềm tin và kỳ vọng đối với quê hương. Khắc ghi tình cảm và lời dạy của Người, qua mỗi chặng đường phát triển, Quảng Ninh luôn nỗ lực phát huy truyền thống, khơi dậy ý chí tự lực, tự cường, từng bước xây dựng quê hương ngày càng giàu đẹp, văn minh. 

Khắc ghi lời dạy của Người

Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn dành cho Quảng Ninh sự quan tâm và tình cảm đặc biệt. Trong 9 lần về thăm Vùng mỏ, Người đã gặp gỡ công nhân, cán bộ, chiến sĩ và nhân dân các dân tộc trong tỉnh, ân cần động viên, căn dặn từng nhiệm vụ cụ thể. Khi đặt tên Quảng Ninh cho tỉnh, Bác gửi gắm mong ước về một vùng đất “rộng lớn, yên vui”. Đặc biệt, Người căn dặn: “Phải xây dựng ngành Than trở thành một ngành kinh tế gương mẫu cho các ngành kinh tế khác và tỉnh Quảng Ninh trở thành tỉnh giàu đẹp”. Những lời dạy của Người đã trở thành tài sản tinh thần vô giá, là kim chỉ nam cho sự phát triển của Quảng Ninh qua các thời kỳ, từng bước hiện thực hóa khát vọng xây dựng quê hương giàu đẹp.

Đối với ngành Than, lời căn dặn của Bác đã trở thành động lực để các thế hệ thợ mỏ tiếp tục gìn giữ và phát huy truyền thống “Kỷ luật và Đồng tâm”. Suốt chặng đường dài phát triển, từ những khai trường, hầm lò đến các bến cảng, lớp lớp công nhân mỏ luôn đoàn kết, vượt khó, kỷ luật trong lao động, hăng hái thi đua, quyết tâm “sản xuất thật nhiều than cho Tổ quốc”, góp phần giữ vững an ninh năng lượng quốc gia và đồng hành cùng sự phát triển của Quảng Ninh.

Từ gần 5 triệu tấn than thời điểm báo công với Bác năm 1968, đến nay, sản lượng khai thác than mỗi năm toàn ngành đạt trung bình gần 40 triệu tấn than sạch. Riêng 6 tháng đầu năm 2026, Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam sản xuất 19,7 triệu tấn than sạch, tiêu thụ gần 27,4 triệu tấn, doanh thu đạt trên 94.100 tỷ đồng, nộp ngân sách nhà nước hơn 14.000 tỷ đồng, trong đó tại Quảng Ninh trên 10.400 tỷ đồng. Những con số ấn tượng không chỉ khẳng định vai trò trụ cột của ngành Than trong bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, mà còn đóng góp quan trọng vào tăng trưởng kinh tế của tỉnh, tạo nền tảng để Quảng Ninh phấn đấu hoàn thành mục tiêu tăng trưởng GRDP trên 13% trong năm 2026.

Trên dải đất Việt Nam, hiếm có địa phương nào mang một dấu ấn đặc biệt với Chủ tịch Hồ Chí Minh như đảo Cô Tô - nơi duy nhất được Người đồng ý cho dựng tượng khi còn sống. Trong chuyến thăm đảo ngày 9/5/1961, Bác ân cần căn dặn: “Thủ đô Hà Nội tuy cách xa các đảo nhưng Đảng và Chính phủ luôn quan tâm đến đồng bào các đảo. Mong đồng bào đoàn kết, cố gắng và tiến bộ”.

Suốt 65 năm qua, lời căn dặn ấy luôn được quân và dân Cô Tô khắc ghi, trở thành ngọn đuốc soi đường, tiếp thêm niềm tin, sức mạnh để các thế hệ cán bộ, đảng viên, nhân dân nơi đầu sóng đoàn kết vượt khó, kiên cường bám biển, giữ đảo và dựng xây quê hương. Từ một huyện đảo còn nhiều khó khăn, hạ tầng thiếu thốn, đời sống chủ yếu dựa vào khai thác thủy sản, đến nay, đặc khu Cô Tô đã khoác lên mình diện mạo mới với hệ thống giao thông, điện lưới, trường học, cơ sở y tế và hạ tầng du lịch được đầu tư đồng bộ. Du lịch phát triển mạnh mẽ, đời sống người dân không ngừng nâng cao, đưa Cô Tô trở thành “Hòn ngọc xanh” nơi tiền tiêu Đông Bắc của Tổ quốc.

Sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp và vận hành theo mô hình đặc khu, Cô Tô tiếp tục mở ra không gian phát triển mới. Bộ máy tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả; cải cách hành chính và chuyển đổi số đạt nhiều kết quả tích cực. Trong 7 tháng đầu năm 2026, tổng giá trị sản phẩm của đặc khu ước tăng 19,3%, vượt mục tiêu đề ra; du lịch tiếp tục là ngành kinh tế mũi nhọn, với sản phẩm “Cô Tô - Dấu ấn đảo xanh” được trao Giải thưởng Du lịch bền vững ASEAN năm 2026. Những động lực phát triển mới như nuôi biển công nghệ cao, điện gió, cảng biển... từng bước hình thành; an sinh xã hội được bảo đảm, không còn hộ nghèo, hộ cận nghèo; quốc phòng, an ninh và chủ quyền biển đảo luôn được giữ vững.

Đồng chí Vũ Văn Khương, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy đặc khu Cô Tô, chia sẻ: Những lời căn dặn thiêng liêng của Chủ tịch Hồ Chí Minh khi Người ra thăm đảo năm 1961 luôn là nguồn động viên, cổ vũ to lớn đối với cán bộ, đảng viên và nhân dân trên đảo. Tình cảm đặc biệt của Bác không chỉ là niềm tự hào mà còn là trách nhiệm để mỗi thế hệ hôm nay tiếp tục học tập, lao động, rèn luyện và cống hiến nhiều hơn cho quê hương, đất nước.

Không chỉ ở ngành Than hay đảo Cô Tô, dấu chân và lời căn dặn của Bác còn in đậm trên nhiều vùng đất của Quảng Ninh như vịnh Hạ Long, đảo Tuần Châu, đảo Ngọc Vừng, Hòn Gai, Uông Bí, Móng Cái... Mỗi địa danh đều lưu giữ những ký ức thiêng liêng về Người, trở thành nguồn động viên to lớn để các thế hệ cán bộ, đảng viên và nhân dân tiếp tục phát huy truyền thống, đoàn kết, đổi mới và khát vọng vươn lên.  

Hiện thực hóa khát vọng thành phố trực thuộc Trung ương

Hơn nửa thế kỷ qua, từ một tỉnh công nghiệp khai khoáng còn nhiều khó khăn chủ yếu dựa vào sự hỗ trợ của Trung ương, Quảng Ninh đã vươn mình trở thành một trong những tỉnh công nghiệp, dịch vụ năng động, sáng tạo, cực tăng trưởng toàn diện, luôn đi đầu cả nước trên nhiều lĩnh vực. Mỗi bước chuyển mình của tỉnh đều in đậm dấu ấn của tinh thần đổi mới, ý chí tự lực, tự cường và khát vọng vươn lên, được hun đúc từ những lời căn dặn, niềm tin và kỳ vọng mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đã gửi gắm.

Thực hiện mục tiêu phát triển nhanh, bền vững, Quảng Ninh kiên định thực hiện chuyển đổi mô hình tăng trưởng từ “nâu” sang “xanh”, không đánh đổi phát triển bằng mọi giá mà lựa chọn con đường kết hợp hài hòa giữa tăng trưởng kinh tế với phát triển văn hóa, bảo đảm tiến bộ và công bằng xã hội, bảo vệ môi trường sinh thái, giữ vững quốc phòng, an ninh. Năm 2025, GRDP của tỉnh tăng 11,89% - cao nhất cả nước và cũng là mức tăng cao nhất trong giai đoạn 2020-2025; quy mô nền kinh tế đạt gần 368.445 tỷ đồng, đứng thứ 7/34 tỉnh, thành phố; GRDP bình quân đầu người đạt 10.402 USD, gấp hơn hai lần mức bình quân cả nước.

Với phương châm phát triển vì hạnh phúc của nhân dân, “không để ai bị bỏ lại phía sau”, Quảng Ninh đã ban hành hệ thống chính sách toàn diện, kịp thời nhằm nâng cao chất lượng đời sống nhân dân, đặc biệt là nhân dân các vùng khó khăn, vùng miền núi, dân tộc thiểu số, thu hẹp khoảng cách giữa các địa phương. Hạ tầng, giáo dục, y tế, văn hóa ngày càng được đầu tư đồng bộ, hiện đại đảm bảo mọi người dân thụ hưởng thành quả phát triển. Giai đoạn 2021-2025, tổng chi cho công tác an sinh xã hội của tỉnh đạt 4.278 tỷ đồng.

Phát biểu trong chuyến thăm và làm việc với Đảng bộ, chính quyền và nhân dân tỉnh Quảng Ninh ngày 27/1/2026, Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh, những kết quả Quảng Ninh đạt được rất đáng trân trọng, không phải là thành quả ngắn hạn mà là kết tinh của quá trình đổi mới bền bỉ, nhất quán, với tinh thần dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung. Chính nền tảng ấy đã tạo nên bản lĩnh, uy tín và vị thế của Quảng Ninh trong giai đoạn phát triển mới, đồng thời là cơ sở để Trung ương đặt niềm tin và giao cho tỉnh những kỳ vọng cao hơn, cùng những nhiệm vụ tiên phong, mở đường.

Đại hội XIV của Đảng mở ra giai đoạn phát triển mới với khát vọng xây dựng đất nước hùng cường, phồn vinh, hạnh phúc. Trong dòng chảy ấy, Quảng Ninh tiếp tục được Trung ương tin tưởng giao nhiều nhiệm vụ tiên phong, thí điểm các chủ trương, cơ chế mới. Đặc biệt, chủ trương xây dựng Quảng Ninh trở thành thành phố trực thuộc Trung ương không chỉ mở ra không gian phát triển rộng lớn hơn mà còn đặt ra yêu cầu cao hơn về năng lực lãnh đạo, quản trị, chất lượng tăng trưởng và đời sống nhân dân. Để hiện thực hóa mục tiêu đó, Quảng Ninh tiếp tục chủ động kiến tạo, đột phá phát triển theo hướng nâng cao chất lượng, bền vững, bao trùm, đẩy mạnh chuyển dịch cơ cấu kinh tế, xác lập mô hình tăng trưởng mới, lấy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh là động lực chính cho phát triển. Đồng thời, đặc biệt coi trọng xây dựng và phát triển văn hóa, con người Quảng Ninh toàn diện, giàu bản sắc, để mỗi người dân thực sự được thụ hưởng thành quả phát triển, có cuộc sống ngày càng hạnh phúc, ấm no...

Trên hành trình ấy, việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh sẽ tiếp tục là nền tảng tinh thần, là động lực nội sinh để Quảng Ninh phát triển nhanh và bền vững. Học và làm theo Bác không chỉ thể hiện ở trách nhiệm, đạo đức và tác phong của mỗi cán bộ, đảng viên, mà còn được cụ thể hóa bằng những quyết sách vì dân, những công trình, những thành quả phát triển và khát vọng không ngừng vươn lên của cả hệ thống chính trị và nhân dân. Đó chính là cách Quảng Ninh hôm nay hiện thực hóa lời dạy của Bác, trở thành thành phố trực thuộc Trung ương giàu đẹp, văn minh, hạnh phúc và tự tin, vững vàng, tiến mạnh trong kỷ nguyên phát triển mới.