Quảng Ninh có vị trí địa chính trị, kinh tế đặc biệt quan trọng, nhất là về quốc phòng, an ninh và đối ngoại. Được ví như “một Việt Nam thu nhỏ”, 63 năm qua, từ một tỉnh còn nhiều khó khăn, thiếu thốn, thách thức, nhưng với tinh thần “Kỷ luật và Đồng tâm”, đoàn kết, tự lực, tự cường, đổi mới, sáng tạo, nỗ lực, cố gắng, Quảng Ninh đã vươn lên mạnh mẽ, khẳng định bản lĩnh, uy tín, vị thế và khát vọng. 63 năm không ngừng phấn đấu, đổi mới, phát triển, giờ đây vùng đất nơi địa đầu phía Đông Bắc của Tổ quốc đã vươn mình trở thành thành phố trong niềm vui mừng, niềm hân hoan, tự hào của toàn thể cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức, người lao động, cộng đồng doanh nghiệp, quân và nhân dân Quảng Ninh.
Ngược dòng lịch sử, theo nguyện vọng của Đảng bộ và nhân dân khu Hồng Quảng và tỉnh Hải Ninh, ngày 30/10/1963, tại Kỳ họp thứ 7, Quốc hội khóa II đã ra nghị quyết phê chuẩn việc hợp nhất tỉnh Hải Ninh và khu Hồng Quảng thành tỉnh Quảng Ninh. Nghị quyết nêu rõ: “Việc hợp nhất khu Hồng Quảng và tỉnh Hải Ninh là một yêu cầu khách quan, hoàn toàn phù hợp với lợi ích trước mắt và lâu dài của nhân dân hai tỉnh, không những có lợi to lớn về kinh tế, chính trị, văn hóa, dân tộc và cán bộ mà còn có lợi ích to lớn về mặt quân sự và quốc phòng”.
Ngay sau khi được thành lập, Đảng bộ và nhân dân tỉnh Quảng Ninh đã phát huy sức mạnh của vùng Đông Bắc rộng lớn, cùng cả nước xây dựng chủ nghĩa xã hội, chống chiến tranh phá hoại của đế quốc Mỹ ở miền Bắc, chi viện sức người, sức của cho miền Nam, góp phần đấu tranh giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước.
Trong thời kỳ đổi mới, Quảng Ninh nêu cao truyền thống đoàn kết, ý chí tự lực, tự cường, năng động, sáng tạo, nắm bắt thời cơ, vượt qua thách thức, qua đó giành được những thành tựu to lớn, nhiều mặt nổi bật, mang tính tiên phong, đột phá. Tốc độ tăng trưởng kinh tế từ năm 1991 đến nay luôn nằm trong nhóm các địa phương có mức tăng trưởng cao của cả nước, nhiều năm tăng trưởng trên 2 con số. Quy mô nền kinh tế tăng nhanh, năm 2025 đạt 368.445 tỷ đồng, cao gấp 103 lần so với năm 1986; GRDP bình quân đầu người năm 2025 đạt 10.402 USD. Sáu tháng đầu năm 2026, GRDP ước tăng 11,11%. Quảng Ninh phấn đấu cả năm đạt mức tăng trưởng trên 13%, thu ngân sách nhà nước trên 100.000 tỷ đồng, Quảng Ninh tiếp tục khẳng định vị thế là một trong những địa phương có tốc độ tăng trưởng kinh tế dẫn đầu cả nước.
Từ những thành quả nổi bật đạt được, Quảng Ninh đã đáp ứng đầy đủ các tiêu chí, tiêu chuẩn để thành lập thành phố. Đáng phấn khởi là đề án, chủ trương thành lập thành phố Quảng Ninh đã nhận được sự đánh giá cao và ủng hộ của Trung ương Đảng, Bộ Chính trị, Ban Bí thư và các bộ, ban, ngành Trung ương.
Niềm vinh dự, tự hào, niềm vui vỡ hòa khi hôm nay (1/9/2026), Nghị quyết số 36/2026/QH16 của Quốc hội chính thức có hiệu lực, khai sinh thành phố Quảng Ninh. Thành phố được thành lập trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và quy mô dân số của tỉnh Quảng Ninh. Thành phố Quảng Ninh giáp với thành phố Bắc Ninh, thành phố Hải Phòng, tỉnh Lạng Sơn; Biển Đông và nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Thành phố có diện tích tự nhiên 6.231,27 km2; quy mô dân số 1.523.400 người; có 54 đơn vị hành chính cấp xã, gồm: 30 phường, 22 xã, 2 đặc khu.
Đặt niềm tin, niềm kỳ vọng vào thành phố trẻ, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm mong muốn xây dựng Quảng Ninh trở thành thành phố hiện đại, xanh, thông minh, giàu bản sắc; một cực tăng trưởng năng động của phía Bắc; một trung tâm kinh tế biển, du lịch, dịch vụ và công nghiệp công nghệ cao; một địa bàn hòa bình, ổn định, hợp tác và hội nhập; một nơi đáng sống, đáng đến, đáng đầu tư và đáng tự hào. Việc thành lập thành phố Quảng Ninh không đơn thuần là thay đổi tên gọi hay mô hình tổ chức, điều quan trọng hơn là tạo ra một bước chuyển về chất, quản trị phải hiện đại hơn, kinh tế phải xanh hơn, hạ tầng phải đồng bộ hơn, văn hóa phải được tôn vinh hơn, cuộc sống của nhân dân phải tốt đẹp hơn.
Một trong những nhiệm vụ trọng tâm được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm yêu cầu là Quảng Ninh phải xác lập mô hình tăng trưởng mới, phát triển nhanh nhưng phải bền vững. Quảng Ninh cần đẩy nhanh chuyển đổi từ "nâu" sang "xanh"; cơ cấu lại ngành than theo hướng hiện đại, an toàn, tiết kiệm tài nguyên và thân thiện với môi trường; phát triển công nghiệp chế biến, chế tạo, công nghệ cao, năng lượng sạch, logistics và các dịch vụ có giá trị gia tăng lớn; thúc đẩy kinh tế số, kinh tế dữ liệu, trí tuệ nhân tạo và đổi mới sáng tạo; hình thành hệ sinh thái khởi nghiệp, thu hút nhân tài và các nhà đầu tư chiến lược.
Đặc biệt, biển phải trở thành không gian phát triển chiến lược. Quảng Ninh đẩy mạnh phát triển cảng biển, vận tải, logistics, du lịch biển, đảo, nuôi trồng thủy sản công nghệ cao và các ngành kinh tế biển mới; phát triển hoạt động kinh tế cửa khẩu theo hướng hiện đại, văn minh, hiệu quả; mở rộng liên kết vùng và hợp tác qua biên giới, chủ động tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị khu vực và toàn cầu.
Hôm nay (1/9/2026), Nghị quyết số 36/2026/QH16 của Quốc hội về thành lập thành phố Quảng Ninh chính thức có hiệu lực. Tiếp nối truyền thống vẻ vang, Đảng bộ, chính quyền, quân và nhân dân thành phố Quảng Ninh sẽ tiếp tục phát huy truyền thống "Kỷ luật và Đồng tâm", giữ vững đoàn kết, nuôi dưỡng khát vọng, dám nghĩ lớn, dám hành động, biến tiềm năng thành nguồn lực, biến lợi thế thành sức cạnh tranh, biến niềm tự hào hôm nay thành thành quả ngày mai, xứng đáng với sự tin tưởng, kỳ vọng mà Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gửi gắm tại Lễ công bố Nghị quyết của Quốc hội về thành lập thành phố Quảng Ninh diễn ra ngày 28/8 vừa qua.
